Podsumowanie prawne sierpnia 2018 r.

www.mgs-law.eu

Podsumowanie prawne sierpnia 2018 r.

Podsumowanie prawne sierpnia 2018┬ár. obejmuje nast─Öpuj─ůce zagadnienia:

ZMIANY W PRAWIE

  • Projekt nowelizacji Prawa energetycznego
  • Nowe przepisy wykonawcze do ustawy o rynku mocy
  • Tajemnica przedsi─Öbiorstwa i jej naruszenie ÔÇô nowelizacja ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji
  • Zatrudnianie m┼éodocianych ÔÇô obni┼╝enie dolnej granicy wiekowej wchodzi w ┼╝ycie

PRAWO KONKURENCJI I KONSUMENT├ôW

  • Maksymalne kary za naruszenie zbiorowych interes├│w konsument├│w

OCHRONA DANYCH OSOBOWYCH

  • Prezes UODO wskaza┼é operacje wymagaj─ůce przeprowadzenia tzw. oceny skutk├│w dla ochrony danych (DPIA)

ORZECZNICTWO

  • Nabywanie wierzytelno┼Ťci a terminy przedawnienia
  • Op┼éata za udzielenie informacji publicznej
  • Pe┼énomocnik w post─Öpowaniu kasacyjnym

– —

ZMIANY W PRAWIE

  • Projekt nowelizacji Prawa energetycznego

W sierpniu do uzgodnie┼ä mi─Ödzyresortowych skierowano projekt nowelizacji Prawa energetycznego, kt├│ry przewiduje m.in. podwy┼╝szenie obliga gie┼édowego dla energii elektrycznej z 30% do 100%. Inicjatorem zmian jest Minister Energii.

Zgodnie z uzasadnieniem celem wzrostu obliga gie┼édowego jest zwi─Ökszenie przejrzysto┼Ťci na hurtowym rynku energii i poprawa jego p┼éynno┼Ťci. Proponowana regulacja przewiduje, ┼╝e wytw├│rca b─Ödzie zobowi─ůzany sprzedawa─ç wytworzon─ů energi─Ö elektryczn─ů na gie┼édach towarowych, na rynku organizowanym przez podmiot prowadz─ůcy na terytorium RP rynek regulowany lub na zorganizowanej platformie obrotu zarz─ůdzanej przez sp├│┼ék─Ö prowadz─ůc─ů na terytorium RP gie┼éd─Ö towarow─ů. Resort proponuje kilka wy┼é─ůcze┼ä od obliga, w tym dla energii elektrycznej dostarczanej przez wytw├│rc─Ö do odbiorcy ko┼äcowego za pomoc─ů linii bezpo┼Ťredniej, energii wytworzonej z instalacji OZE, czy te┼╝ wytworzonej w jednostce o ┼é─ůcznej mocy nie wy┼╝szej ni┼╝ 50 MW.

W projekcie przewidziano tak┼╝e przepisy reguluj─ůce sprzeda┼╝ rezerwow─ů energii elektrycznej i paliw gazowych. Nowelizacja ma tak┼╝e zapewni─ç wdro┼╝enie do polskiego porz─ůdku prawnego unijnych Kodeks├│w Sieci i Wytycznych.

  • Nowe przepisy wykonawcze do ustawy o rynku mocy

Minister Energii w dniu 22 sierpnia 2018 roku wyda┼é rozporz─ůdzenie w sprawie parametr├│w aukcji g┼é├│wnych dla okres├│w dostaw przypadaj─ůcych na lata 2021ÔÇô2023. Zgodnie z jego przepisami zapotrzebowanie na moc w aukcji g┼é├│wnej wyniesie dla okresu dostaw przypadaj─ůcego na 2021 rok: 22 732 MW, za┼Ť dla dostaw w latach 2022 i 2023 odpowiednio: 23 003 MW i 23 292 MW.

W przypadku zawarcia um├│w mocowych na wi─Öcej ni┼╝ jeden rok dostaw w aukcji g┼é├│wnej zapotrzebowanie na moc wskazane dla dalszych okres├│w dostaw b─Ödzie ulega┼éo odpowiedniemu pomniejszeniu.

Rozporz─ůdzenie reguluje te┼╝ m. in. cen─Ö maksymaln─ů okre┼Ťlon─ů dla cenobiorcy, wyznaczon─ů na podstawie kapita┼éowych i operacyjnych koszt├│w sta┼éych.

  • Tajemnica przedsi─Öbiorstwa i jej naruszenie ÔÇô nowelizacja ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji┬á

Prezydent podpisa┼é nowelizacj─Ö┬áustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Celem ustawy o zmianie ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji oraz niekt├│rych innych ustaw jest transpozycja do prawa polskiego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/943 z dnia 8 czerwca 2016 r. w sprawie ochrony niejawnego know-how i niejawnych informacji handlowych (tajemnic przedsi─Öbiorstwa) przed ich bezprawnym pozyskaniem, wykorzystaniem i ujawnianiem.

Nowelizacja wprowadza zmienione podej┼Ťcie do tajemnicy przedsi─Öbiorstwa, rozszerzaj─ůc katalog sankcjonowanych czynno┼Ťci o pozyskanie informacji. Zmianie uleg┼éa tak┼╝e sama definicja tajemnicy przedsi─Öbiorstwa, nowe brzmienie pos┼éuguje si─Ö poj─Öciem dzia┼éa┼ä, kt├│re przy zachowaniu nale┼╝ytej staranno┼Ťci uprawniony podj─ů┼é w celu ochrony informacji stanowi─ůcych tajemnic─Ö przedsi─Öbiorstwa przed ich pozyskaniem, ujawnieniem lub wykorzystaniem przez osob─Ö nieuprawnion─ů.

Nowe regulacje stanowi─ů, ┼╝e pozyskanie, ujawnienie oraz wykorzystanie informacji stanowi─ůcych tajemnic─Ö przedsi─Öbiorstwa nie stanowi czynu nieuczciwej konkurencji, je┼╝eli:

  • nast─ůpi┼éo w celu ochrony uzasadnionego interesu chronionego prawem lub
  • nast─ůpi┼éo w ramach korzystania ze swobody wypowiedzi, lub
  • nast─ůpi┼éo w ramach ujawnienia nieprawid┼éowo┼Ťci, uchybienia, dzia┼éania z naruszeniem prawa w celu ochrony interesu publicznego, lub
  • ujawnienie przedmiotowych informacji wobec przedstawicieli pracownik├│w w zwi─ůzku z wykonywaniem przez nich funkcji na podstawie przepis├│w prawa by┼éo niezb─Ödne dla prawid┼éowego wykonywania tych funkcji.

Nowelizacja rozszerza katalog sankcji cywilnoprawnych za dokonanie czynu nieuczciwej konkurencji polegaj─ůcego na naruszeniu tajemnicy przedsi─Öbiorstwa. W┼Ťr├│d przyj─Ötych rozwi─ůza┼ä jest mo┼╝liwo┼Ť─ç zobowi─ůzania pozwanego przez s─ůd do podania do publicznej wiadomo┼Ťci informacji o wyroku albo tre┼Ťci wyroku czy mo┼╝liwo┼Ť─ç na┼éo┼╝enia na pozwanego obowi─ůzku zap┼éaty na rzecz powoda stosownego wynagrodzenia (rekompensaty pieni─Ö┼╝nej).

Ustawa wprowadza r├│wnie┼╝ odr─Öbny termin przedawnienia roszczenia o naprawienie szkody wynik┼éej wskutek czynu nieuczciwej konkurencji polegaj─ůcego na naruszeniu tajemnicy przedsi─Öbiorstwa stanowi─ůcego jednocze┼Ťnie zbrodni─Ö albo wyst─Öpek, przyjmuj─ůc ┼╝e w takim przypadku termin przedawnienia roszczenia o naprawienie szkody nie mo┼╝e sko┼äczy─ç si─Ö p├│┼║niej ni┼╝ z up┼éywem lat dwudziestu od dnia pope┼énienia przest─Öpstwa.

Ponadto wprowadzono regulacj─Ö penalizuj─ůc─ů dzia┼éania podejmowane przez osoby, kt├│re wykorzystaj─ů lub ujawni─ů informacj─Ö stanowi─ůc─ů tajemnic─Ö przedsi─Öbiorstwa, z kt├│r─ů zapozna┼éy si─Ö w zwi─ůzku z udzia┼éem w post─Öpowaniu s─ůdowym dotycz─ůcym czynu nieuczciwej konkurencji polegaj─ůcego na naruszeniu tajemnicy przedsi─Öbiorstwa albo przez dost─Öp do akt takiego post─Öpowania, o ile w post─Öpowaniu tym s─ůd wy┼é─ůczy┼é jawno┼Ť─ç rozprawy.

Ustawa wejdzie w ┼╝ycie w terminie 7 dni od jej publikacji w Dzienniku Ustaw.

  • Zatrudnianie m┼éodocianych ÔÇô obni┼╝enie dolnej granicy wiekowej wchodzi w ┼╝ycie

Ustaw─ů z dnia 19 marca 2009 r. o zmianie ustawy o systemie o┼Ťwiaty oraz o zmianie niekt├│rych innych ustaw zmieniono art. 190 – 191 Kodeksu pracy, kt├│re reguluj─ů kwesti─Ö zatrudniania m┼éodocianych. Dotychczas, w ┼Ťwietle przepis├│w Kodeksu pracy, za m┼éodocianego uwa┼╝a┼éo si─Ö osob─Ö kt├│ra uko┼äczy┼éa 16 lat, a nie przekroczy┼éa 18 lat. Z dniem 1 wrze┼Ťnia 2018 roku obni┼╝a si─Ö doln─ů granic─Ö wiekow─ů i┬áw┬ákonsekwencji po uko┼äczeniu przez osob─Ö fizyczn─ů 15 roku ┼╝ycia mo┼╝liwe jest zatrudnienie w charakterze pracownika m┼éodocianego.

Jednak┼╝e, pomimo obni┼╝enia dolnej granicy wiekowej umo┼╝liwiaj─ůcej zatrudnianie m┼éodocianych, nale┼╝y pami─Öta─ç, i┼╝ musi on mie─ç uko┼äczon─ů co najmniej o┼Ťmioletni─ů szko┼é─Ö podstawow─ů oraz posiada─ç orzeczenie stwierdzaj─ůce, ┼╝e praca danego rodzaju nie zagra┼╝a ich zdrowiu. Zatrudniaj─ůc m┼éodocianego konieczne jest przestrzeganie r├│wnie┼╝ wszelkich ogranicze┼ä przewidzianych w Kodeksie pracy, a dotycz─ůcych m.in. czasu pracy i zasad udzielania urlop├│w.

Wskazane powy┼╝ej wymogi maj─ů na celu ochron─Ö zdrowia m┼éodocianych oraz zapewnienie realizacji wobec nich obowi─ůzku szkolnego. Zakaz ten ma charakter bezwzgl─Ödnie obowi─ůzuj─ůcy, dlatego te┼╝ w┬áprzypadku jego z┼éamania przez pracodawc─Ö, pope┼énia on wykroczenie przeciwko prawom pracownika opisane w art. 281 pkt 5 Kodeksu pracy.

Pomimo tego, ┼╝e nowelizacja wesz┼éa w ┼╝ycie po 9 latach od dnia jej uchwalenia, ustawodawca nie usun─ů┼é wszystkich pojawiaj─ůcych si─Ö w niej sprzeczno┼Ťci zwi─ůzanych z┬áobni┼╝eniem granicy wiekowej umo┼╝liwiaj─ůcych zatrudnianie m┼éodocianych. Nale┼╝y wskaza─ç, i┼╝ zgodnie z art. 3045 ┬ž 1 Kodeksu pracy ÔÇ×wykonywanie pracy lub innych zaj─Ö─ç zarobkowych przez dziecko do uko┼äczenia przez nie 16 roku ┼╝ycia jest dozwolone wy┼é─ůcznie na rzecz podmiotu prowadz─ůcego dzia┼éalno┼Ť─ç kulturaln─ů, artystyczn─ů, sportow─ů lub reklamow─ů i wymaga uprzedniej zgody przedstawiciela ustawowego lub opiekuna tego dziecka, a tak┼╝e zezwolenia w┼éa┼Ťciwego inspektora pracyÔÇŁ.┬á Maj─ůc na uwadze powy┼╝sze, zatrudnianie m┼éodocianych, kt├│rzy uko┼äczyli 15 rok ┼╝ycia mo┼╝e jednak rodzi─ç problemy, dlatego te┼╝ nale┼╝y oczekiwa─ç stanowiska Pa┼ästwowej Inspekcji Pracy b─ůd┼║ dzia┼éa┼ä ustawodawcy maj─ůcych na celu usuni─Öcie powsta┼éych sprzeczno┼Ťci.

PRAWO KONKURENCJI I KONSUMENT├ôW

  • Maksymalne kary za naruszenie zbiorowych interes├│w konsument├│w

Sp├│┼éka telekomunikacyjna Nasza S.A. z siedzib─ů┬áw Warszawie zosta┼éa przez Prezesa UOKiK ukarana za praktyki, kt├│re narusza┼éy zbiorowe interesy konsument├│w oraz za stosowanie niedozwolonych klauzul we wzorcach umownych. ┼ü─ůcznie kary wynios┼éy┬áponad 1,8 mln z┼éotych.

Naruszenie zbiorowych interes├│w konsument├│w polega┼éo na tym, ┼╝e ukarany przedsi─Öbiorca sugerowa┼é, ┼╝e oferta dotyczy zmiany warunk├│w umowy z dotychczasow─ů┬áfirm─ů. Ponadto sugerowano, ┼╝e abonament obejmuje nielimitowane rozmowy, podczas gdy by┼éy one dodatkowo p┼éatne oraz obci─ů┼╝ano konsument├│w bez ich zgody op┼éatami za dodatkowe us┼éugi.

Sp├│┼éka we wzorcach umownych stosowa┼éa klauzule dotycz─ůce fikcji zapoznania si─Ö┬áz regulaminami us┼éug oraz dotycz─ůce upowa┼╝nienia do wszelkich czynno┼Ťci zwi─ůzanych z przeniesieniem numeru do innej sieci.

W toku prowadzonego przez Urz─ůd post─Öpowania nie ustalono ┼╝adnych okoliczno┼Ťci ┼éagodz─ůcych i za ka┼╝d─ů z praktyk na┼éo┼╝ono prawie maksymaln─ů┬ákar─Ö.

OCHRONA DANYCH OSOBOWYCH

  • Prezes UODO wskaza┼é operacje wymagaj─ůce przeprowadzenia tzw. oceny skutk├│w dla ochrony danych (DPIA)

W Monitorze Polskim w dniu 24 sierpnia br. og┼éoszono Komunikat Prezesa Urz─Ödu Ochrony Danych Osobowych w sprawie wykazu rodzaj├│w operacji przetwarzania danych osobowych wymagaj─ůcych oceny skutk├│w przetwarzania dla ich ochrony.

Publikacja wykazu wynika bezpo┼Ťrednio z przepis├│w RODO. Lista zawiera operacje przetwarzania, kt├│re w ocenie regulatora mog─ů z du┼╝ym prawdopodobie┼ästwem mog─ů powodowa─ç wysokie ryzyko naruszenia praw lub wolno┼Ťci os├│b fizycznych i w zwi─ůzku z tym administrator, przed rozpocz─Öciem przetwarzania, powinien przeprowadzi─ç ocen─Ö skutk├│w planowanych operacji dla ochrony danych osobowych.

ORZECZNICTWO

  • Nabywanie wierzytelno┼Ťci a terminy przedawnienia

W dniu 16 sierpnia 2018 roku nast─ůpi┼éa publikacja wyroku S─ůdu Apelacyjnego w Warszawie w sprawie o sygnaturze akt V ACa 530/17. Uzasadnienie tego wyroku stanowi przestrog─Ö dla tych, kt├│rzy nabywaj─ů wierzytelno┼Ťci, aby uwa┼╝ali na terminy ich przedawnienia ÔÇô w szczeg├│lno┼Ťci, gdy nabyta wierzytelno┼Ťci zosta┼éa obj─Öta bankowym tytu┼éem egzekucyjnym.

S─ůd Apelacyjny potwierdzi┼é wyra┼║nie, ┼╝e sam fakt przeniesienia wierzytelno┼Ťci nie wp┼éywa w ┼╝aden spos├│b na bieg przedawnienia. A zatem biegnie on dalej ÔÇô bez przerwy ÔÇô tak jak bieg┼é dla poprzedniego w┼éa┼Ťciciela tej wierzytelno┼Ťci.

Ponadto szczeg├│lnie uwa┼╝a─ç powinni nabywcy tych wierzytelno┼Ťci, kt├│re zosta┼éy obj─Öte bankowym tytu┼éem egzekucyjnym. Je┼╝eli nabywamy wierzytelno┼Ť─ç od banku (sami bankiem nie b─Öd─ůc) nie mo┼╝emy upatrywa─ç przerwania ani nawet wstrzymania biegu przedawnienia w jakichkolwiek czynno┼Ťciach podj─Ötych przez bank na mocy bankowego tytu┼éu egzekucyjnego.

Jak wskazano w tre┼Ťci uzasadnienia tego wyroku: ÔÇ×(ÔÇŽ) nabywca wierzytelno┼Ťci bankowej, nie b─Öd─ůcy bankiem, nie mo┼╝e powo┼éywa─ç si─Ö wobec d┼éu┼╝nika na przerw─Ö biegu przedawnienia, spowodowan─ů wszcz─Öciem przez bank post─Öpowania egzekucyjnego na podstawie bankowego tytu┼éu egzekucyjnego opatrzonego klauzul─ů wykonalno┼ŤciÔÇŁ, ÔÇ×(ÔÇŽ) skutki prawne post─Öpowania egzekucyjnego wszcz─Ötego na podstawie bankowego tytu┼éu wykonawczego zwi─ůzane s─ů tylko z podmiotami w nim uczestnicz─ůcymi na podstawie tego tytu┼éu w granicach podmiotowych i przedmiotowych ukszta┼étowanych tre┼Ťci─ů klauzuli wykonalno┼Ťci. (ÔÇŽ) Wyj─ůtkowo┼Ť─ç przywileju wystawiania bankowego tytu┼éu egzekucyjnego prowadzi bowiem do wniosku, ┼╝e skoro nie mo┼╝e on by─ç podstaw─ů egzekucji na rzecz innych os├│b, ni┼╝ w nim wskazane za wyj─ůtkiem nast─Öpstwa prawnego po stronie wierzyciela innego banku, to r├│wnie┼╝ materialnoprawne skutki wszcz─Öcia post─Öpowania egzekucyjnego, jako czynno┼Ťci wierzyciela – banku, prowadz─ůcej do przerwy biegu przedawnienia dotycz─ů wy┼é─ůcznie tego wierzyciela, a nie dotycz─ů nabywcy, kt├│ry bankiem nie jestÔÇŁ.

  • Op┼éata za udzielenie informacji publicznej

Wojew├│dzki S─ůd Administracyjny w Gda┼äsku w orzeczeniu z 17 lipca 2018 roku (sygn. akt II SA/Gd 243/18) przypomnia┼é, ┼╝e┬ádost─Öp do informacji publicznej jest bezp┼éatny, a jedynie wyj─ůtkowo organ mo┼╝e pobra─ç od zainteresowanego op┼éat─Ö. Op┼éata ta ma odpowiada─ç dodatkowym kosztom zwi─ůzanym z wnioskowanym sposobem udzielenia informacji publicznej lub konieczno┼Ťci─ů przekszta┼écenia informacji w form─Ö wskazan─ů we wniosku (zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o dost─Öpie do informacji publicznej).

S─ůd wskaza┼é przy tym, ┼╝e starosta ustalaj─ůc op┼éat─Ö nie mo┼╝e si─Ö oprze─ç na uchwale zarz─ůdu powiatu w sprawie ustalania op┼éat za ponowne wykorzystanie informacji sektora publicznego w celu ponownego wykorzystywania (czyli ustalony przez siebie cennik), ani na ┼╝adnej innej uchwale.┬áPrzepisy nie przewiduj─ů bowiem podstawy prawnej do przyj─Öcia taryf w tym zakresie i stosowania ich do ustalania op┼éaty za udost─Öpnienie informacji publicznej w trybie ustawy o dost─Öpnie do informacji publicznej.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o dost─Öpie do informacji publicznej wysoko┼Ť─ç op┼éaty musi ka┼╝dorazowo odpowiada─ç rzeczywistym poniesionym przez organ kosztom udost─Öpnienia informacji i w odniesieniu do ka┼╝dej sprawy winny by─ç okre┼Ťlane indywidualnie. Przytoczony przepis wyklucza mo┼╝liwo┼Ť─ç uregulowania tych kwestii z g├│ry w opracowanym przez organ cenniku.

  • Pe┼énomocnik w post─Öpowaniu kasacyjnym

┬áÔÇ×Wniosek o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego do reprezentowania strony w post─Öpowaniu kasacyjnym powinien by─ç z┼éo┼╝ony przed up┼éywem terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (art. 3985┬á┬ž 1, art. 124 ┬ž 3 k.p.c.) we w┼éa┼Ťciwym s─ůdzie (art. 117 ┬ž 4 k.p.c.), a nie w S─ůdzie Najwy┼╝szym. Sp├│┼║niony wniosek o ustanowienie pe┼énomocnika z urz─Ödu uzasadnia odrzucenie skargi kasacyjnej jako wniesionej po terminie (art. 3986┬á┬ž 2 lub 3 k.p.c.).ÔÇŁ┬á tak orzek┼é S─ůd Najwy┼╝szy w postanowieniu z dnia 12 pa┼║dziernika 2017 roku w sprawie o sygnaturze akt I UZ 32/17.

Uzasadniaj─ůc ww. wyrok S─ůd Najwy┼╝szy wskaza┼é, ┼╝e z┼éo┼╝enie wniosku o ustanowienie pe┼énomocnika z urz─Ödu w post─Öpowaniu kasacyjnym bezpo┼Ťrednio do S─ůdu Najwy┼╝szego jest nieskuteczne. Strona chc─ůca skorzysta─ç z pe┼énomocnika z urz─Ödu, zobowi─ůzana jest z┼éo┼╝y─ç wniosek o ustanowienie tego pe┼énomocnika po pierwsze w terminie przewidzianym dla z┼éo┼╝enia skargi kasacyjnej, a po wt├│re do s─ůdu w┼éa┼Ťciwego, co wynika z tre┼Ťci art. 117 ┬ž 4 k.p.c. S─ůdem w┼éa┼Ťciwym jest s─ůd, kt├│ry wyda┼é orzeczenie, kt├│re ma zosta─ç zaskar┼╝one lub s─ů og├│lnej w┼éa┼Ťciwo┼Ťci strony.

Co wi─Öcej S─ůd Najwy┼╝szy powo┼éuj─ůc si─Ö na ugruntowane ju┼╝ orzecznictwo wskaza┼é, ┼╝e dopiero wniesienie pisma do s─ůdu w┼éa┼Ťciwego miejscowo i rzeczowo wywo┼éuje skutki procesowe wywo┼éane wniesionym pismem. Zatem je┼Ťli strona z┼éo┼╝y wniosek o ustanowienie pe┼énomocnika z urz─Ödu do s─ůdu niew┼éa┼Ťciwego i ten niew┼éa┼Ťciwy s─ůd przeka┼╝e wniosek zgodnie co prawda zgodnie z w┼éa┼Ťciwo┼Ťci─ů, jednak┼╝e po up┼éywie ustawowego terminu do z┼éo┼╝enia skargi kasacyjnej, wniosek zostanie odrzucony, a strona pozbawiona zostanie mo┼╝liwo┼Ťci skutecznego wniesienia skargi kasacyjnej.

Powy┼╝sze rozstrzygni─Öcie warto mie─ç na uwadze chc─ůc skorzysta─ç z prawa do pe┼énomocnika z urz─Ödu w post─Öpowaniu kasacyjnym.