Restrukturyzacja. Kt贸re z nowych post臋powa艅 jest dla Ciebie?

Restrukturyzacja. Kt贸re z nowych post臋powa艅 jest dla Ciebie?

Min膮艂 ju偶 prawie rok od wej艣cia w 偶ycie ustawy Prawo Restrukturyzacyjne, co jest wystarczaj膮co d艂ugim okresem czasu do postawienia tezy, i偶 wprowadzone rozwi膮zania s膮 rozwi膮zaniami nowoczesnymi, bardziej europejskimi, cho膰 skrojonymi na czysto polskie warunki gospodarcze. Kontynuuj膮c zatem cykl artyku艂贸w tematycznych dot. restrukturyzacji zapocz膮tkowanych na blogu we wrze艣niu (Rewolucja w podej艣ciu do restrukturyzacji), czas zatem na przybli偶enie 艣cie偶ek post臋powania restrukturyzacyjnego, kt贸rych ustawa przewiduje cztery:

  1. post臋powanie o zatwierdzenie uk艂adu
  2. przyspieszone post臋powanie uk艂adowe
  3. post臋powanie uk艂adowe
  4. post臋powanie sanacyjne

Wszystkie ww. post臋powania maj膮 na celu restrukturyzacj臋 przedsi臋biorstwa d艂u偶nika i zapewniaj膮 wyb贸r formy restrukturyzacji w zale偶no艣ci od potrzeb danego przedsi臋biorstwa i jego konkretnej sytuacji finansowej. Do wszystkich czterech rodzaj贸w post臋powa艅 maj膮聽 zastosowanie te same regulacje dotycz膮ce zakresu wierzytelno艣ci obj臋tych uk艂adem, propozycji uk艂adowych, zawarcia i zatwierdzenia uk艂adu i jego skutk贸w, a tak偶e zasad zmian i uchylenia uk艂adu.

Jak zatem wygl膮daj膮 i czym charakteryzuj膮 si臋 wobec tego poszczeg贸lne post臋powania wprowadzone przez Prawo Restrukturyzacyjne oraz dla jakiego przedsi臋biorcy s膮 one przeznaczone?

POST臉POWANIE O ZATWIERDZENIE UK艁ADU

Jest to post臋powanie przewidziane dla tych przedsi臋biorc贸w, kt贸rych suma spornych wierzytelno艣ci uprawniaj膮cych do g艂osowania na uk艂adem nie przekracza 15% sumy wierzytelno艣ci uprawniaj膮cych do g艂osowania na uk艂adem, a jego g艂贸wn膮 cech膮 jest konieczno艣膰 samodzielnego przygotowania propozycji naprawczych oraz zbierania g艂os贸w wierzycieli akceptuj膮cych ww. propozycje przez d艂u偶nika 鈥 rola s膮du zosta艂a w tym post臋powaniu ograniczona do absolutnego minimum. Rola s膮du w tym post臋powaniu de facto sprowadza si臋 jedynie do wydania postanowienia o zatwierdzeniu uk艂adu, przy czym musi to zrobi膰 w przeci膮gu 2 tygodni od dnia z艂o偶enia przez d艂u偶nika wniosku w tym przedmiocie.

D艂u偶nika natomiast obowi膮zany jest do zawarcia umowy z nadzorc膮 uk艂adu, a po rozpocz臋ciu przez niego jego funkcji, d艂u偶nik mo偶e ustali膰 tzw. Dzie艅 uk艂adowy, kt贸ry powinien przypada膰 nie wcze艣niej ni偶 3 miesi膮ce i nie p贸藕niej ni偶 dzie艅 przed dniem z艂o偶enia wniosku o zatwierdzenie uk艂adu.

Uk艂ad zostaje przyj臋ty je偶eli za jego przyj臋ciem wypowie si臋 wi臋kszo艣膰 wierzycieli uprawnionych do g艂osowania nad uk艂adem, maj膮cych co najmniej 2/3 sumy wierzytelno艣ci uprawniaj膮cych do g艂osowania.聽 Ustawa prawo restrukturyzacyjne przewiduje ponadto g艂osowanie przez pe艂nomocnika oraz g艂osowanie w grupach wierzycieli obejmuj膮cych poszczeg贸lne kategorie interes贸w.

Przyj臋cie uk艂adu stwierdza nadzorca uk艂adu.

Najwa偶niejszym z naszego punktu widzenia jest w tym przypadku okre艣lenie przez d艂u偶nika dnia uk艂adowego, poniewa偶 wierzytelno艣ci powsta艂e po dniu uk艂adowym nie b臋d膮 uk艂adem obj臋te.

Co wa偶ne, z dniem uprawomocnienia si臋 postanowienia zatwierdzaj膮cego uk艂ad, wszelkie post臋powania zabezpieczaj膮ce i egzekucyjne prowadzone przeciwko d艂u偶nikowi w celu zaspokojenia wierzytelno艣ci obj臋tych uk艂adem ulegaj膮 umorzeniu z mocy prawa; natomiast post臋powania zabezpieczaj膮ce i egzekucyjne prowadzone przeciwko d艂u偶nikowi w celu zaspokojenia wierzytelno艣ci nieobj臋tych uk艂adem zostaj膮 zawieszone.

Wobec powy偶szego nale偶y stwierdzi膰, i偶 postepowanie to jest dla tych d艂u偶nik贸w , kt贸rzy s膮 w stanie samodzielnie 鈥 tj. bez udzia艂u s膮du 鈥 zebra膰 g艂owy wymagalnej wi臋kszo艣ci swoich wierzycieli. Post臋powanie to jest bezpiecznym i relatywnie ma艂o inwazyjnym narz臋dziem restrukturyzacyjnym, stanowi膮cym doskona艂e rozwi膮zanie dla przedsi臋biorc贸w znajduj膮cych si臋 w pocz膮tkowej fazie kryzysu, a kt贸rym zale偶y na jak najszybszym porozumieniu si臋 z kluczowymi wierzycielami.

PRZYSPIESZONE POST臉POWANIE UK艁ADOWE

Podobnie jak w przypadku post臋powania o zatwierdzenie uk艂adu, przyspieszone post臋powanie uk艂adowe mo偶e zosta膰 przeprowadzone je偶eli suma spornych wierzytelno艣ci uprawniaj膮cych do g艂osowania na uk艂adem nie przekracza 15% sumy wierzytelno艣ci uprawniaj膮cych do g艂osowania na uk艂adem.

S膮d rozpoznaje wniosek d艂u偶nika o otwarcie przyspieszonego post臋powania uk艂adowego i wydaje postanowienie w tym przedmiocie, w terminie 1 tygodnia od dnia z艂o偶enia wniosku. W postanowieniu o otwarciu post臋powania wyznacza s臋dziego-komisarza oraz nadzorc臋 s膮dowego. Postanowienie to, zgodnie z ustaw膮, jest skuteczne i wykonalne z dniem jego wydania.

W terminie 2 tygodni od dnia otwarcia post臋powania, nadzorca s膮dowy sporz膮dza i sk艂ada s臋dziemu-komisarzowi plan restrukturyzacyjny uwzgl臋dniaj膮cy propozycje d艂u偶nika,聽 spis wierzytelno艣ci i spis wierzytelno艣ci spornych. Niezw艂ocznie po otrzymaniu tych dokument贸w, s臋dzia-komisarz wyznacza termin zgromadzenia wierzycieli celem przeprowadzenia g艂osowania nad uk艂adem.

Jakie s膮 skutki wydania postanowienia o otwarciu przyspieszonego post臋powania uk艂adowego? Przede wszystkim mienie s艂u偶膮ce prowadzeniu przedsi臋biorstwa oraz mienie nale偶膮ce do d艂u偶nika staje si臋 mas膮 uk艂adow膮.

Warto tutaj zaznaczy膰, i偶 zgodnie z ustaw膮, otwarcie przyspieszonego post臋powania uk艂adowego nie wy艂膮cza mo偶liwo艣ci wszcz臋cia przez wierzycieli post臋powa艅 s膮dowych, administracyjnych, s膮dowo-administracyjnych i przed s膮dami polubownymi w celu dochodzenia wierzytelno艣ci podlegaj膮cych umieszczeniu w spisie wierzytelno艣ci.

Ponadto, d艂u偶nik ma obowi膮zek niezw艂ocznie poinformowa膰 nadzorc臋 s膮dowego o wszelkich post臋powaniach s膮dowych, administracyjnych, s膮dowo-administracyjnych i przed s膮dami polubownymi dotycz膮cych masy uk艂adowej prowadzonych na rzeczy lub przeciwko d艂u偶nikowi 鈥 i co istotne, w sprawach tych uznanie roszczenia, zrzeczenia si臋 roszczenia, zawarcie ugody lub przyznanie okoliczno艣ci istotnych dla sprawy przez d艂u偶nika bez zgody nadzorcy s膮dowego nie wywiera skutk贸w prawnych.

Ponadto, post臋powania egzekucyjne dotycz膮ce wierzytelno艣ci obj臋tych uk艂adem z mocy prawa, wszcz臋te przed otwarciem post臋powania restrukturyzacyjnego, podlegaj膮 zawieszeniu z dniem otwarcia tego偶 post臋powania restrukturyzacyjnego. Stwierdzenie takiego zawieszenia przez s臋dziego-komisarza nast臋puje na wniosek d艂u偶nika lub nadzorcy s膮dowego, a postanowienie w tym przedmiocie dor臋cza si臋聽odpowiedniemu organowi egzekucyjnemu.

Do kogo wobec tego kierowane jest powy偶sze post臋powanie? Rekomendowane jest ono dla tych przedsi臋biorc贸w, kt贸rzy borykaj膮 si臋 z ju偶 trudn膮 sytuacj膮 ekonomiczn膮 z mocno zarysowan膮 ju偶 pierwsz膮 faz膮 kryzysow膮, gdzie co prawda egzekucje komornicze nie s膮 liczne, ale pierwsze z nich ju偶 si臋 tocz膮, a suma niewykonywanych zobowi膮za艅 jest ju偶 znaczna.

POST臉POWANIE UK艁ADOWE

W odr贸偶nieniu od dw贸ch powy偶szych post臋powa艅, post臋powanie uk艂adowe jest przewidziane dla tych przedsi臋biorc贸w, kt贸rych suma spornych wierzytelno艣ci uprawniaj膮cych do g艂osowania na uk艂adem przekracza 15% sumy wierzytelno艣ci uprawniaj膮cych do g艂osowania na uk艂adem.

Post臋powanie zmierzaj膮ce do otwarcia post臋powania jest analogiczne jak w przypadku przyspieszonego post臋powania uk艂adowego, z t膮 r贸偶nic膮, 偶e wniosek o otwarcie post臋powania uk艂adowego rozpoznaje si臋 w terminie 2 tygodni od dnia z艂o偶enia wniosku (chyba, 偶e istnieje konieczno艣膰 wyznaczenia rozprawy 鈥 wtedy termin ten wynosi 6 tygodni).

W terminie 30 dni od otwarcia post臋powania ustalany jest sk艂ad masy uk艂adowej poprzez sporz膮dzenie spisu inwentarza oraz jednoczesne oszacowanie mienia wchodz膮cego do sk艂adu masy uk艂adowej.

Nadzorca s膮dowy w ww. okre艣lonym 30 dniowym terminie sporz膮dza plan restrukturyzacyjny i spis wierzytelno艣ci,

Podobnie jak w przypadku przyspieszonego post臋powania uk艂adowego, otwarcie聽 post臋powania uk艂adowego nie wy艂膮cza mo偶liwo艣ci wszcz臋cia przez wierzycieli post臋powa艅 s膮dowych, administracyjnych, s膮dowo-administracyjnych i przed s膮dami polubownymi w celu dochodzenia wierzytelno艣ci podlegaj膮cych umieszczeniu w spisie wierzytelno艣ci.聽 Jednak偶e koszty post臋powania obci膮偶aj膮 wszczynaj膮cego post臋powanie je偶eli nie by艂o przeszk贸d do zamieszczenia wierzytelno艣ci w ca艂o艣ci w spisie wierzytelno艣ci.

W sprawach cywilnych nadzorca s膮dowy d艂u偶nika ma uprawnienia interwenienta ubocznego 鈥 mo偶e przyst膮pi膰 do tocz膮cego si臋 ju偶 post臋powania.

Post臋powanie uk艂adowe jest dedykowane dla zad艂u偶onych przedsi臋biorstwa, w kt贸rych liczne jest spornych post臋powa艅 s膮dowych, administracyjnych oraz egzekucyjnych.

POST臉POWANIE SANACYJNE

Post臋powanie sanacyjne jest wszczynane na skutek z艂o偶enia wniosku przez d艂u偶nika, a w czasie post臋powania o otwarcie post臋powania sanacyjnego s膮d mo偶e zastosowa膰 zabezpieczenie maj膮tku d艂u偶nika poprzez ustanowienie tymczasowego nadzorcy s膮dowego albo tymczasowego zarz膮dcy.

Ponadto po otwarciu post臋powania sanacyjnego niedopuszczalne staje si臋 spe艂nienie przez d艂u偶nika lub zarz膮dc臋 艣wiadcze艅 wynikaj膮cych z wierzytelno艣ci, kt贸re z mocy prawa s膮 obj臋te uk艂adem. Zachodz膮 r贸wnie偶 ograniczenia dopuszczalno艣ci potr膮cenia wzajemnych wierzytelno艣ci mi臋dzy d艂u偶nikiem i wierzycielem.

W nast臋pstwie otwarcia post臋powania sanacyjnego bezskuteczne w stosunku do masy sanacyjnej s膮 czynno艣ci prawne, nieodp艂atne albo odp艂atne, kt贸rymi d艂u偶nik rozporz膮dzi艂 swoim maj膮tkiem, je偶eli warto艣膰 艣wiadczenia d艂u偶nika przewy偶sza w istotnym stopniu warto艣膰 艣wiadczenia otrzymanego przez d艂u偶nika lub zastrze偶onego dla d艂u偶nika lub dla osoby trzeciej, dokonane w ci膮gu roku przed dniem z艂o偶enia wniosku o otwarcie post臋powania sanacyjnego. Powy偶sze stosuje si臋 tak偶e odpowiednio do ugody s膮dowej, uznania pow贸dztwa i zrzeczenia si臋 roszczenia.

W ci膮gu 30 dni od otwarcia post臋powania restrukturyzacyjnego zarz膮dca sk艂ada s臋dziemu komisarzowi do zatwierdzenia plan restrukturyzacyjny obejmuj膮cy czynno艣ci restrukturyzacyjne, jakie maj膮 by膰 podj臋te wobec przedsi臋biorstwa d艂u偶nika. W wyj膮tkowych przypadkach zarz膮dca jeszcze przed zatwierdzeniem planu restrukturyzacyjnego mo偶e podj膮膰 dzia艂ania maj膮ce na celu przywr贸cenie d艂u偶nikowi zdolno艣ci wykonywania zobowi膮za艅, je偶eli brak ich niezw艂ocznego podj臋cia istotnie utrudni艂by mo偶liwo艣膰 osi膮gni臋cia celu post臋powania sanacyjnego.

Ponadto w tym samym terminie 30 dni od otwarcia post臋powania restrukturyzacyjnego zarz膮dca sporz膮dza i sk艂ada s臋dziemu komisarzowi spis wierzytelno艣ci. W nast臋pnej kolejno艣ci s臋dzia komisarz zwo艂uje zgromadzenie wierzycieli w celu g艂osowania nad uk艂adem. Zgromadzenie wierzycieli ma si臋 odby膰 niezw艂ocznie po zrealizowaniu planu restrukturyzacyjnego w ca艂o艣ci lub w cz臋艣ci przewidzianej do wykonania w toku post臋powania sanacyjnego, nie p贸藕niej jednak ni偶 przed up艂ywem dwunastu miesi臋cy od dnia otwarcia post臋powania sanacyjnego.

Uk艂ad obejmuje wierzytelno艣ci osobiste powsta艂e przed dniem otwarcia post臋powania restrukturyzacyjnego, odsetki za okres od dnia otwarcia post臋powania restrukturyzacyjnego oraz wierzytelno艣ci zale偶ne od warunku, je偶eli warunek zi艣ci艂 si臋 w czasie wykonywania uk艂adu. Wierzytelno艣ci wynikaj膮ce z umowy wzajemnej, kt贸ra nie zosta艂a wykonana w ca艂o艣ci lub cz臋艣ci przed dniem otwarcia post臋powania restrukturyzacyjnego, s膮 obj臋te uk艂adem tylko w przypadku, gdy 艣wiadczenie drugiej strony jest 艣wiadczeniem podzielnym i tylko w zakresie, w jakim druga strona spe艂ni艂a 艣wiadczenie przed dniem otwarcia post臋powania restrukturyzacyjnego i nie otrzyma艂a 艣wiadczenia wzajemnego.

Wartym zauwa偶enia jest, i偶 post臋powanie sanacyjne jest jedynym z post臋powa艅 restrukturyzacyjnych, kt贸re mo偶e by膰 wszcz臋te i prowadzone w zwi膮zku z niepowodzeniem innego post臋powania restrukturyzacyjnego. Co do zasady, je偶eli dosz艂o do umorzenia przyspieszonego post臋powania uk艂adowego lub post臋powania uk艂adowego, w szczeg贸lno艣ci dlatego, 偶e uk艂ad nie zosta艂 przyj臋ty przez zgromadzenie wierzycieli albo dosz艂o do odmowy zatwierdzenia uk艂adu przez s膮d restrukturyzacyjny, d艂u偶nik mo偶e z艂o偶y膰 wniosek restrukturyzacyjny o otwarcie post臋powania sanacyjnego.

Post臋powanie sanacyjne wobec tego przewidziane jest dla przedsi臋biorc贸w znajduj膮cych si臋 w g艂臋bokim kryzysie finansowo-operacyjnym i ci臋偶kiej sytuacji ekonomicznej, jako i偶 charakterystycznym dla tego post臋powania jest dog艂臋bna restrukturyzacja zobowi膮za艅, maj膮tku i struktur operacyjnych przedsi臋biorstwa.

Anna Sznycer-Klein, radca prawny